Aanleg van een kruidentuintje als beginneling blijkt een ware heksentoer.
Aan de rand van het gazon wil ik een piepklein kruidentuintje beginnen, waarvoor ik enkele maanden eerder peterselie, selderie, tijm en lava’s voorzaaide. Uiteraard kocht ik wat naslagwerken over kruiden. De zaailingen die opkwamen zette ik geduldig in het zorgvuldig schoongemaakte stukje grond. Om ze terug te kunnen vinden markeerde ik mijn kruidenhof in spé met wat rode koolplantjes aan de achterzijde. Aan de voorzijde stond verwaarloosde lavendel, die ik meedogenloos terugsnoeide tot enkele centimeters boven de grond. Iedere hoek kreeg een slaplantje en om meteen wat fleur te zien zette ik er wat bloeiende knolbegonia’s tussen. Na enkele weken is de koriander totaal uitgedroogd, terwijl de basilicum helemaal slap is. Geen kwestie van water lijkt me, maar misschien was de kwaliteit van deze aangeschafte marktkruidjes niet optimaal. Eén enkele keer pluk ik slablaadjes uit eigen tuin, maar die smaakt erg bitter. De tijm en selderie daarentegen zijn overheerlijk. De sla groeit en groeit. Van wat er overblijft, is weinig sla en veel plant. Stijve puntige bladeren, niet breder dan de nerf, terwijl de kruin op een kaalgevreten miniboom lijkt met in de top bolletjes en een geel stipje wat bloem heet. Er komt sap uit de bolletjes. Zou dat zaad worden? Als stadsmens heb ik nog nooit een slaplant in bloei gezien en ik kijk mijn ogen uit. Wat zijn ze lelijk.
Bloeiende slaplant
Het gaat me echter om kruiden en dus duik ik in mijn aangeschafte boeken, op zoek naar geurende kruiden met een sierwaarde. Salie, rozemarijn, bieslook en kruipende tijm. Geen munt die woekert te veel.
Een bezoeker in mijn tuin ontdekt er saponaria (zeepkruid) en als hij weg is was ik mijn handen met een wortel die, volgens hem schuim oplevert. Het schuimt niet en mijn handen worden er ook niet schoon van. Een vriendin raadde me aan smeerwortel te planten. “Onmisbaar voor je composthoek en twee keer per jaar oogst”, was haar advies. Kan waar zijn, maar ik vind de plant lelijk en de stengel van deze moeilijk te verwijderen plant veroorzaakt tumoren en leverbeschadiging, lees ik later in mijn naslagwerken. Vriendin heeft wel een hoge mooie blauw bloeiende plant in haar tuin, maar ze lacht hoofdschuddend als ik daarnaar vraag. Als ik al bang ben van smeerwortel dan moet ik zeker de aconicum of monnikskap maar laten staan, want van deze plant zijn alle onderdelen giftig.
De giftige monnikskap of Aconicum
Terwijl zij shampoos maakt en allerlei zalfjes, een perfecte composthoop heeft en onkruid met kruid bestrijdt, heb ik hier in de buurt een Engelse vriendin die eveneens tovert met kruiden en specerijen. Toveren? Zij maakt volgens geheime recepten uit India speciale marmelades en chutney’s van scherpe kruiden en specerijen die ze verkoopt op de lokale markten. Ik ben niet alleen één van haar vaste afnemers, maar ook voorproever van nieuwe specials als in olie ingemaakte scherp gekruide paddenstoelen. Als in het najaar mijn Nederlandse vriendin op bezoek komt zullen we een kruidenontmoeting regelen. Van beide kruidenvrouwen leer ik veel, vooral wat ik niet moet planten. Veel kruiden mogen zelfs niet in een gewone tuin; veel wil ik er niet in. De lava schijnt het naar de zin te hebben en begint goed te groeien. Dat deze maggiplant ook wordt gebruikt in de parfumindustrie is nieuw voor mij, zoals trouwens het hele kruidenrijk totaal onbekend terrein is. Mijn eupatorium naast de donkerrode lobelia is niet alleen mooi als plant. Hij staat als kruid vermeld in mijn kruidenbijbel onder koninginnekruid, maar ook als leverkruid en als gemene agrimonie. Dit leverkleurige plantje wordt gebruikt tegen een griepje, bestrijdt tumoren en beschadigt de lever bij hoge dosis. Ofschoon in het boek de Eupatorium cannabinum wordt beschreven en ik de purpurea heb staan, blijf ik er toch maar van af. Ondanks het feit dat een plant vaak de actieve bestanddelen verliest, wanneer het een andere soort betreft.
 Inmiddels bestempel in de twee kruidenvrouwen vriendelijk als heksen, want beide vinden de rode zonnehoed prima voor mij in de tuin. Mooi, opvallend en volstrekt ongevaarlijk. In het najaar zal ik ze uit de border halen om ze in de kruidentuin te plaatsen. Gelukkig heb ik geen ontstoken wonden, anders wil vriendin wel een brouwsel maken van de zonnehoedwortel. Een stekje kan ze krijgen.
Ik rijd naar mijn huis langs ogenschijnlijke onkruidvelden en besef dat hier een mij onbekende rijkdom groeit, wat zal worden weggemaaid of zelfs verdelgd. Thuis schenk ik een kruidenbittertje in waar ik lekker van geniet, zonder te weten wat voor kruiden daar in zitten. Ik laat het bad vollopen en voeg lavendelkleurig badschuim toe, met kruidenextracten. Welke? Van hetzelfde veilige merk gebruik ik shampoo dat olie bevat van palmen.
Lekker in het warme bad overpeins ik dat het begin is gemaakt, maar de verdere aanleg van mijn kruidentuin zal nog een hele heksentoer worden.
Jeanine Leytens - Chambres d’Hôtes Thiviers.
“La Taupinière” is ook te bezoeken via www.leytens.nl | 
