Agapanthus, de liefdesbloem.
De Agapanthus is de laatste jaren steeds populairder geworden. Dat is niet verwonderlijk want er gaat een speciale bekoring uit van een bloeiend exemplaar.
De Agapanthus heeft vele bijnamen, zoals Kaapse lelie en Afrikaanse lelie maar letterlijk vertaald betekent het liefdesbloem. In het boek dat Hanneke van Dijk er over heeft geschreven legt zij uit hoe de oorspronkelijke inwoners van Zuid-Afrika de bloem bij liefdesaangelegenheden toepasten. Zo droeg een jonge bruid een ketting van de wortels van Agapanthus om veel kinderen te dragen en dat zou de verklaring van de naam liefdesbloem zijn.
Grofweg kennen we twee kleuren bij de Agapanthus: blauw en wit. Blauw is niet altijd hetzelfde blauw! Licht- en donker-, violet- of lila en paarsblauw. De witte Agapanthus kan sneeuwwit zijn of met een paarse gloed over de knoppen.
De bloeiwijze bestaat uit een scherm van bloemen in klok-, buis- of trompetvorm. Het scherm kan plat zijn, halfrond en alle vormen er tussen in.
Agapanthus africanus 'Albus' - Afrikaanse lelie
De lengte van de bloemstengels loopt zeer uiteen. Van veertig centimeter tot twee meter. Er is een grote verscheidenheid aan cultivars. De specialist Wim Snoeijer beschrijft in zijn boek “Agapanthus, a revision of the genus” ruim 600 cultivars. Het gaat natuurlijk ver om deze allemaal te bestuderen maar het loont zeker de moeite om na te gaan, naar welke de persoonlijke voorkeur uitgaat, in plaats van simpelweg ‘een blauwe’ aan te schaffen.
Zo is het ook van belang om te weten hoe goed de plant bestand is tegen kou. Als regel geldt, dat planten die hun blad houden, in de winter naar binnen moeten en de bladverliezers kans hebben om buiten te overleven onder de bescherming van een winterdek. Een voorbeeld van zo’n sterke plant is Agapanthus “Dr. Brouwer”. Een plant die in de volle grond mag staan, biedt mogelijkheden tot het creëren van mooie combinaties.
De bladverliezers hebben in de winter weinig behoefte aan licht en water terwijl planten die hun blad behouden in de winter vaker verzorgd moeten worden en op een lichte plaats moeten staan.
Agapanthus laat zich makkelijk uit zaad opkweken en dat is natuurlijk leuk om uit te proberen. Na twee tot drie jaar zijn er bloemen te verwachten. Een uit zaad gekweekte Agapanthus heeft andere eigenschappen dan de ouderplanten. Het is dan ook een verrassing wat het resultaat van het zaaien zal zijn. Vaak is het echter wenselijk om wel te weten welke eigenschappen een plant heeft, zoals welke kleur de plant heeft, hoe de bloei is en welke specifieke aandachtspunten er ten aanzien van de verzorging zijn. In dat geval is het raadzaam om geen gezaaide exemplaren te kopen maar een benaamde cultivar.
Er zijn nogal wat bezitters van een Agapanthus die maar geen bloemen te zien krijgen in hun plant.
Van oorsprong afkomstig uit Zuid-Afrika, houdt de Agapanthus van de zon. Wanneer er te veel schaduw is, zal de bloei tegenvallen of zelfs uitblijven. Geef de plant een plaatsje in de zon, ook na de bloei.
Voor een goede bloei is voedsel nodig. In het voorjaar krijgt de Agapanthus bordermest. Daarna wekelijks terrasplantenmest. Na de bloei krijgt de plant een bemesting met een hoog kaligehalte, welke voor veel bloemen in het volgende jaar zal zorgen. Na half augustus wordt geen mest meer gegeven.
Wanneer de plant jarenlang in dezelfde pot zit, is de kans groot, dat de inhoud van die pot uitsluitend wortels van de plant bevat en nauwelijks grond. Natuurlijk komt dat de bloei niet ten goede en is verpotten nodig. Het is dus zeker niet aan te bevelen om de plant krap in zijn pot te laten zitten, in tegenstelling tot wat nogal eens wordt beweerd.
Planten die in een pot of kuip staan, vragen altijd meer zorg dan planten in de volle grond. Aanbevolen wordt om een pot van minimaal vier liter te kiezen en deze te vullen met een mengsel dat voor zestig procent bestaat uit goede potgrond, aangevuld met zand. Hierdoor wordt overtollig water snel afgevoerd. De wortels kunnen snel rotten als ze nat staan.
Als de verzorging optimaal is, kan de bloei soms toch tegenvallen. In dat geval is het mogelijk dat we te maken hebben met een gezaaid exemplaar of een minder goede cultivar.
Martje van den Bosch
Vele soorten Agapanthus kunt u bewonderen in de mooie toontuinen van www.detuinenindemen.nl | 
