Borders
Een border is een stukje tuin waarin je een gezelschap kruidachtige planten of klein blijvende sierstruiken aanplant. Het is de ideale overgangsbegroeiing tussen open en gesloten ruimte of tussen hoog en laag. Een aanplanting zonder rugbedekking noemen we een perk of eilandje.
Praktisch
Het beheer : wieden en grazen
Wieden is de voornaamste bezigheid in de plantenborder. Je schoffel en hark kun je opbergen. Die verstoren immers de bodem, waardoor ongewenste kruiden (pioniers!) de kop opsteken. Bovendien loop je bij het schoffelen veel kans de wortels van planten met worteluitlopers te beschadigen. Ook spontane zaailingen kun je ongewild wegharken.
Wieden leert je enorm veel over de planten en de bodemgesteldheid. Je leert jonge kiemplanten kennen. Planten die spontaan opkomen, kun je gecontroleerd laten gedijen tussen de aangeplante soorten.
In de border groeien grassen heel gemakkelijk aan. De beste methode om er vanaf te raken, is ‘grazen’: met de hand trek je de grassen af (zonder de wortel!) tussen de vaste planten. Grazen doe je tot twee maal in het voorjaar. Op die manier krijgen de vaste planten voorrang op de grassen, valt er licht op de bodem en kunnen zaadplanten blijven ontkiemen. Als de grassen sterk groeien, kun je in het vroege najaar nog eens grazen. Na de graassessie oogt de aanplanting even mooi als een gewiede border, maar veel natuurlijker.
En in de winter?
Verwijder afgestorven plantendelen in de border pas nà de winter. Veel planten hebben holle stengels. Als je die doorsnijdt, kan er bij regen gemakkelijk water in lopen waardoor ze kunnen wegrotten. Na een regenperiode waarop vorst volgt, kan de plant ook bevriezen. Bovendien kunnen de bovengrondse delen nog een sierwaarde hebben als ze uitgedroogd zijn. De afgestorven bloemen en stengels van bv. gewone engelwortel, gewone hemelsleutel en geitenbaard zijn fraai genoeg om ze tot na de winter te laten staan.
Borders die je op die manier beheert, zijn een belangrijke voedselbron voor zaadetende vogels. De meeste van onze inheemse zangvogels die hier blijven overwinteren zijn wel insecteneters, maar bij gebrek aan insecten schakelen ze in de winter over op een zaadmenu. In de borders vinden ook kleine zoogdieren en amfibieën een overwinteringsplaats.
border in witte kleurcombinaties
Tips voor de border:
Met de bloei kun je verschillende kanten uit. Staan er in je tuin veel bloeiende struiken of andere bloemenrijke combinaties, dan kun je je border in één groot hoogtepunt laten bloeien. Je plaatst planten bij elkaar die tegelijkertijd bloeien, bijvoorbeeld in juni en juli. Heb je weinig andere bloei in je tuin, dan kun je misschien beter de bloeiperiode van de border wat spreiden van het voorjaar tot de herfst bloeit er altijd iets.
Niet alleen de bloem, ook het blad kan een belangrijke factor zijn. Je kunt planten met grote bladeren bij elkaar zetten of opteren voor contrasterend gebladerte. Je kunt de grijze, groene of roodachtige kleur van bladeren zoeken of vermijden. De herfstverkleuring kan belangrijk zijn.
Denk ook aan de winter. De meeste vaste planten sterven dan af boven de grond. Mooie zaaddragende stengels, bessen, bottels of enkele groenblijvende planten kunnen dan zorgen voor structuur en charme.
| 
