Zelf leren composteren: zes belangrijke vragen.

1) Is mijn tuin te klein?

Elk tuintype is geschikt voor compostering. Maar je moet wel het systeem zoeken dat bij jouw tuin, tuintje, binnenplaatsje of zelfs balkon past.

• Voor een kleine tuin (200 tot 300 m2) kies je best een compostvat. Met zijn geperforeerde bodemplaat, donkere kleur en beluchtingsstok is het een uitstekend concept om met een minimum aan inspanning keukenresten en kleine hoeveelheden tuinafval te verwerken tot compost van goede kwaliteit.
   

•  Heb je een grotere tuin? Ga dan voor een systeem van twee of drie compostbakken, die je vooraan kunt openmaken. In de eerste bak leg je keuken- en tuinresten. Is deze bak vol, dan breng je de hele inhoud goed gemengd en verlucht over naar bak 2, en kun je bak 1 weer vullen.
   

• Woon je op een flat of in een stadswoning met binnenplaatsje? Overweeg dan de aanschaf van een wormenbak. Dit gesloten systeem, dat bestaat uit een of meer plastic bakken met wormen, kan - zelfs binnenskamers - het keukenafval van een klein gezin verwerken. Maar opgepast: je hebt enige ervaring en kennis nodig om de wormenpopulatie in dit gesloten systeem in leven te houden.

Een compostvat vindt zeker en vast een plaatsje in iedere tuin. Zo kan een compostvat in de schaduw van een weelderig bloeiende klimplant een verloren hoekje helemaal opfleuren. In een strakke tuin kan een haag het compostvat verhullen, terwijl het in een creatieve tuin perfect past achter een vlechtwerk van snoeihout.

Gras is erg moeilijk te composteren, maar het kan wel. Je gebruikt er best geen compostvat voor, maar een bak of een hoop.

Laat het gemaaide gras enkele uren op het gazon drogen voor je het verzamelt, zo vermindert het volume. Zorg ervoor dat je genoeg bruin materiaal tussen het gras mengt, leg eventueel in de herfst een voorraad aan van herfstbladeren en dennennaalden.

Grasafval kan je ook voorkomen door een mulchmaaier te gebruiken. Dit toestel verpulvert het gemaaide gras en blaast tegelijkertijd het versnipperde gras tussen de grassprieten.
 

Compost is een droge substantie die ruikt naar bosgrond. Oogst je een vieze, stinkende smurrie uit je compostvat, dan liep er wat fout tijdens het composteringsproces. Compost is geen meststof, maar een bodemverbeterend middel. Het geeft structuur aan je bodem en activeert het bodemleven.

Compost maakt een zware bodem luchtiger, zodat water er gemakkelijker doorstroomt. In zanderige bodems houdt hij het water net beter vast. Elk grondtype heeft baat bij compost.

Je kunt de compost in de groentetuin gebruiken, rond bomen aanbrengen om de wortels te beschermen, in bloembakken en de plantput van bomen of struiken vermengen, … 

Verwacht geen immense hoeveelheden compost van je vat, zeker niet in het begin.

Composteren betekent niet al je tuin- en keukenresten in een compostvat dumpen, het deksel sluiten en er nooit meer naar omkijken. Kwaliteitsvol composteren gaat niet alleen over de vermindering van de afvalberg, maar ook over het sluiten van de kringloop. Het is creatief zijn met afval. Want je kunt zwart goud uit die afvalberg halen.

Een compostproject dat goed werkt, stinkt niet. Loopt er iets mis, dan kan jouw compostproject wel een onaangename geur verspreiden.

Enkele vuistregels:

• Laat je tuin- en keukenresten niet te lang in de keukenemmer staan, gooi het meteen in het compostvat.
   

• Zorg ervoor dat je niet te veel gras in je compostvat stopt: de ideale verhouding is een derde gras, twee derde structuurmateriaal.
   

• Krijgt het compostproject wel genoeg zuurstof? Het composterend materiaal moet voldoende luchtigheid hebben. En die krijg je door de bak of het vat voldoende te beluchten en het minimum een keer per jaar om te zetten.