Viooltjes: winterharde variëteiten, verzorging en veelgestelde vragen

Viooltjes zijn geliefde tuinplanten die met een kleurrijke bloei het hele jaar door plezier brengen. Dit artikel behandelt de verschillende typen, of viooltjes winterhard zijn, of ze eenjarig of meerjarig zijn, en wat je praktisch moet weten om ze succesvol te planten en te verzorgen, inclusief veel voorkomende problemen en oplossingen.

Viooltjes: eenjarig of meerjarig?

In de tuinwereld bestaan viooltjes uit verschillende soorten. Veel mensen kennen viooltjes als eenjarige seizoenplanten die elk jaar opnieuw gezaaid moeten worden, maar sommige variëteiten zijn echt meerjarig en winterhard. Een belangrijke groep zijn de winterharde viooltjes, waaronder Viola cornuta. Deze soort kan bij zachte winters als vaste plant blijven groeien en in het volgende seizoen weer bloeien. Of jouw viooltjes echt doorlevend zijn, hangt af van het klimaat, de bodem en de verzorging. In strenge winters kan de bovengrondse groei sterven, maar de wortels blijven vaak in rust en geven in het voorjaar weer jonge scheuten.

Winterhardheid en bloeitijd

Winterharde viooltjes zoals viola cornuta staan bekend om hun veerkracht. Ze overleven onder minimale vorst en kunnen in milde regio's meerdere jaren achter elkaar bloeien. De bloeitijd varieert, maar in gematigde klimaten kun je rekenen op een vroege voorjaarsbloei met nazomerse herhalingsbloei bij voldoende vocht en zon. Voor het behoud van blad en vorm is het belangrijk dat de plant in goed drainerende grond staat en dat de watergift afgestemd wordt op het seizoen. In natte, koude periodes kunnen deze viooltjes last krijgen van wortelrot of schimmelvorming; zorg daarom voor een goed drainerende pot of grond.

Kiezen, planten en hoeveelheid per pot

Bij het kiezen van viooltjes let je op de variëteit, grootte en winterhardheid. Voor potten geldt: hoe groter de pot, hoe meer planten je kunt zetten zonder dat ze elkaar kaal drukken. Een vuistregel:

  • In een pot van 12 cm: 3 tot 4 viooltjes
  • In een pot van 15 cm: 4 tot 6 viooltjes
  • In een pot van 20 cm: 6 tot 8 viooltjes

Plaats ze met een voldoende afstand zodat ze zich gemakkelijk kunnen uitspreiden en zodat de lucht rondom de bladeren kan circuleren. Kies bij voorkeur een vochtige, humusrijke en goed doorlatende grond. In combinatie met een zonnige tot half-schaduw plek leveren ze de mooiste resultaten.

Onderhoud en verzorging

Voor een lange bloei heb je aandacht voor regelmatige watergift, voeding en doding van verwelkte bloemknoppen. Enkele onderhoudstips:

  • Watergif aan pas wanneer de bovenste centimeter aarde droog aanvoelt
  • Deadhead regelmatig om de bloei te verlengen
  • Geef een uitgebalanceerde, lage-nitraatstofvoeding tijdens de groeiperiode
  • Verwijder beschadigde bladeren en geef schaduw tijdens heetste dagen

Voor winterharde variëteiten is een lichte bescherming tegen koude wind aan te raden, en in zeer koude regio's kun je de potten beschermen met een laagje mulch of een dekplaat.

Ziekten en problemen

Veelvoorkomende problemen bij viooltjes zijn onder meer;

  • Hangen slap door onderdak, droogte of hitte; oplossing: geef regelmatig water en zorg voor meer schaduw tijdens hittegolven
  • Verschijning van meeldauw of botrytis bij hoge luchtvochtigheid; oplossing: luchtcirculatie verbeteren en niet te nat water geven
  • Afgelopen jaren plagen zoals slakken, trips en bladluis; oplossing: biologische bestrijding of handmatig verwijderen

Let op tekenen van wortelrot bij natte, zware grond en vermijd wateroverlast; gebruik indien nodig betere drainage.

Variëteiten en toepassingen

Viooltjes omvatten zowel de klassieke tuinviolen als de winterharde variëteiten zoals viola cornuta. De winterharde viooltjes bloeitijd kan variëren van vroeg voorjaar tot in de nazomer bij goede omstandigheden. Kleine viooltjes winterhard zijn ideaal voor rotstuinen, borderbeplanting of potten op balkon en terras. Voor lange bloemplezier kies je voor compacte variëteiten die zowel in afgesloten ruimtes als in de volle zon tot semi-schaduw kunnen gedijen.

Wanneer koop je viooltjes en hoeveel per pot?

Probeer viooltjes te kopen bij het begin van het groeiseizoen of in het voorjaar wanneer de planten sterk genoeg zijn om snel te groeien. Voor vroege bloei kun je ook in de herfst planten, zodat ze in de winter al kunnen bloeien op milde locaties. Houd rekening met de plantafstand en de potomvang zoals hierboven genoemd.

Met de juiste verzorging kun je jarenlang plezier hebben van kleurrijke violen in tuin en pot.