Geprint vanhttps://www.tuinadvies.be/artikels/zelf_een_vijver_aanleggen

Tuinadvies

Toon alles uit: "Inrichting"

Zelf een vijver aanleggen: stap-voor-stap

Ontwerpen

Neem een vel papier en teken het bewuste stuk van uw tuin op schaal, de onverplaatsbare elementen zoals bomen, hagen, gebouwen incluis. 

Teken vervolgens op een ander papier allerlei vijvervormen en knip ze uit. Verschuif ze op het plan. Meet alles na en probeer je een idee te vormen van de inhoud, de plaats die sommige planten zullen innemen, het wateroppervlak dat moet vrij blijven enz.

Lijkt uw ontwerp ergens op, ga dan in uw tuin de vorm uitzetten met bijvoorbeeld bamboestokjes, met een tuinslang of een koord. Bekijk uw droomvijver nu van alle kanten, van dichtbij en van ver en zeker vanuit uw huis. Vergeet het spiegelende effect van de toekomstige waterplas niet. Een beetje verbeelding erbij dus. 

Ontwerp van een vijver

Wil u een nog beter idee krijgen van wat er uiteindelijk gaat overblijven aan vrij wateroppervlak markeer dan de beplante zones met dunnere koorden. Haal er familie en vrienden bij en vraag wat zij denken van uw toekomstige vijver.

Denk zeker op voorhand aan de randafwerking want die is zeer belangrijk en bepaalt ook de uitgraving. Bij een afboording met dekstenen of klinkers moet men immers deze rand, plus de fundering ervan, mee uitgraven.

Uitgraven

Bekijk welke problemen er nog kunnen rijzen. Ligt het terrein horizontaal? Neen? Dan zal er nog veel grond moeten verlegd worden. Wie kan er helpen? Zou u geen graafmachine huren? Is het terrein toegankelijk voor machines?

Een vijver moet voldoende diep zijn. De diepere zones zijn noodzakelijk om het vijverleven (vissen, kikkers, maar ook een aantal planten) door de winter te helpen. Een diepe zone met een voldoende inhoud onbevroren water is nodig om tijdens aanhoudende vorst een leefruimte te blijven behouden voor de waterorganismen. 

Diepte is ook van belang in de zomer. Ondiepe vijvers warmen overdag te snel op en koelen ‘s nachts te vlug af wat ongunstig is voor het evenwicht. Diepe vijvers geven ook mooiere reflecties (spiegelingen), zeker wanneer de waterdichting donker (zwart) is. 

Hoe diep moet een vijver nu zijn?

Laat ons zeggen dat in ons land een diepte van tussen 80 en 100 cm meestal zal volstaan, tenminste voor een vijver bedoeld voor waterplanten, amfibieën en gewone visjes. Ook grote waterlelies hoeven echt niet dieper te staan. Zwemvijvers en koivijvers worden wel dieper gemaakt, namelijk 150 cm.

Voor planten kunnen er minder diepe zones voorzien worden. Bijvoorbeeld een zone van 50 à 70 cm diep voor waterlelies en zuurstofplanten. Voor oeverplanten kan men een zone maken van 20 à 40 cm diep, of men plaatst ze op het filterende moerasbed wanneer dit voorzien wordt. Het is ook mogelijk meerdere vijvers met elkaar te verbinden. Bijvoorbeeld een lege spiegelvijver verbonden met een plantenvijver en/of een moerasbed.

Hoe vlot het uitgraven zal verlopen zal afhangen van de ondergrond, het gebruikte materiaal en ... van uw werklust.

Een rand die perfect waterpas is

Het is uiteraard de bedoeling dat de vijverrand straks volkomen waterpas ligt. Een vijver met randen die niet horizontaal liggen is geen zicht. Water geeft geen pardon en tekent zich af tegen elke fout. Schenk daarom extra aandacht aan het zo horizontaal mogelijk maken van de randen. Een waterpas, een met water gevulde tuinslang of een laser zijn handige hulpmiddelen.

vijver aanleggen : rand waterpas leggen

De aarde langs de rand perfect horizontaal leggen en houden is bijna onmogelijk. Het is aangewezen een drager te voorzien waarover de folie geplooid word.

Als drager van de folie langs de randen gebruikt men Ecolat. Deze latten zijn vervaardigd uit gerecycleerde huishoudelijke restplastics. Ze zijn bijzonder duurzaam, rotvrij, stevig en makkelijk hanteerbaar. Voor rechte vijvers gebruikt men rechte Ecoplanc. Voor glooiende vijvervormen gebruikt men Ecolat op rol (lengte tot 25 meter). De Ecolat stevig verankeren kan met Ecopic paaltjes. Hun H-profiel zorgt voor grote stabiliteit. Ze zijn voorzien van een punt en worden om de 50 cm in de grond geheid. Doe dat met een rubber hamer om de paaltjes niet te beschadigen. Op deze paaltjes worden de horizontaal komende dragende latten bevestigd met schroeven uit roestvrij staal (2 per paaltje). Zorg ervoor dat de latten 5 cm boven de Ecopic paaltjes uitsteken zodat deze laatste achteraf niet zichtbaar zijn. Na het plaatsen van ondervlies (altijd aangeraden, ook bij de sterkste folies) komt de folie over de lat te liggen. 

De wanden van de vijverput moeten stabiel zijn

Zorg ervoor dat de wanden van de vijver stabiel zijn. Bij zandgrond betekent dit een helling van 45°; bij leemgrond een helling van 40° ten opzichte van de loodlijn. Om schuine wanden stabiel te maken en te houden is het gebruikelijk een 15 cm dikke laag stabiliseerzand te gebruiken van 150 à 200 kg cement/kuub zand. Dan kan men ook bij zandgrond een helling van 40° ten opzicht van de loodlijn aanhouden. Het stabiliseerzand wordt tot tegen de Ecolat aangebracht.

Wanneer verticale wanden gewenst zijn dan gaat men wat betreft diepe vijvers (zwemvijvers, koivijvers) aan de slag met beton, betonblokken of steppoc blokken. Minder diepe vijvers met verticale wanden worden soms aangelegd met behulp van betonnen L-elementen, met betonplex of met betonplaten (voor tuinafscheidingen), die allen voor de stevigheid best langs de buitenkant worden gestabiliseerd met stabiliseerzand of met droge beton.

Vijver Bescherming langs onder

Bescherming langs onder

Onder de folie legt men een beschermvlies dat perforatie door stenen of boomwortels langs onder tegengaat.
Het beschermvlies moet voor 100% bestaan uit synthetisch materiaal, om rotten te vermijden. Kies best voor een sterk type.

Ook wanneer men folie legt in een met stabiliseerzand uitgevoerde of met stenen gebouwde vijver is het gebruik van beschermvlies een must.
Door schuren tegen de cement (onder invloed van uitzetten en krimpen bij warmte/koude) kan de folie immers beschadigd worden.

Folie uitplooien

De meest aanbevolen waterdichting is EPDM membraan. Dit zowel uit milieuoverwegingen als wat betreft levensduur. Het is een zwarte, zeer soepele folie die ook bij lage temperaturen soepel blijft. Dat betekent ook dat hij bij koud weer kan gelegd worden.

U kunt een vel folie kopen (wordt verkocht afgesneden van de rol) of u kunt een 3-D prefab folie bestellen.

Leg de folie in de vijverput en vouw hem open.

Vullen

Vul de vijver met water. Dit zal wat duren wanneer het om een grote partij gaat. Om het proces sneller te laten verlopen kan men met 2 of 3 slangen tegelijk werken. Noteer, wanneer u uitsluitend kraantjeswater gebruikt, de begin en eindstand van uw watermeter. Dan kent u de exacte inhoud van uw plas, wat later van pas zal komen.

Aangelegde vijver vullen

Begin daarna met de randafwerking. De randen kunnen op allerlei manieren afgewerkt worden.

TIP

Wil u een serie vijvers aanleggen, begin dan met de laagst gelegen en ga telkens een stap hoger.


#5304

Bron: Helder Vijveren