Geprint vanhttps://www.tuinadvies.be/artikels/planten_hymenocallis

Tuinadvies

Toon alles uit: "Bollen en knollen"

Hymenocallis een exotische tuinplant


Hymenocallis ‘Sulfur Queen’


Hymenocallis 'Pax'


hymenocallis harrisiana


Hymenocallis amancaës


Hymenocallis x festalis

Hymenocallis (uit het Grieks: hymen is vlies en kallos is schoonheid) heeft zijn naam te danken aan het membraanachtig omhulsel die de kroonbladeren van de bloem verbindt en waarin de meeldraden gedeeltelijk vergroeid zijn. De natuurlijke vindplaats is zeer uitgestrekt van Zuid-Amerika tot het zuidoosten van de Verenigde Staten en in West-Indie en de Caraïben. De plant behoort tot de familie van de Amaryllidaceae en werd in 1812 als een officiële soort geregistreerd. De knollen en in mindere mate de bladeren zijn giftig. De aanverwante soorten: Elisena, Leptochiton en Ismene (de naam die vroeger gebruikt werd voor de Hymenocallis) worden nu als een aparte soort beschouwd. Alle soorten van de Hymenocallis zijn sterk aan elkaar verwant en zijn in vele gevallen moeilijk van elkaar te onderscheiden (de soort kan naargelang de vindplaats kleine verschillen ontwikkeld hebben). Men houdt het momenteel op een 70-tal soorten, maar door verder onderzoek (ondermeer door DNA vergelijking) zou er in de nabije toekomst nog een en ander kunnen veranderen.

In ieder geval is de Hymenocallis een mooie tuinplant met zwaardvormige, soms spitsvormige, glanzende, lederachtige bladeren en zeer speciale, mooi gevormde en heerlijk geurende bloemen (soms in trossen van 5 à 7) op lange en stevige stengels. De bloemkleur is wit of lichtgeel naargelang de soort.

De soorten kunnen ruwweg in 3 groepen ingedeeld worden:

  1. De tropische soorten (Zuid-Amerika, Centraal-Amerika, de Caraïben en West-Indië)
    De eerste groep (zo’n 10 tal soorten) zijn de grotere planten die snel uitbreiden via broedbolletjes en die eerder als kamerplant dienst doen. Ze gaan ’s winters niet in rust en moeten op een relatief warme plaats overwinteren.
     
  2. De Mexicaanse soorten. Een grote groep met veel diversiteit, gezien de grote klimatologische verschillen.
    In de tweede groep zijn de meeste soorten vertegenwoordigd en die zijn ook het moeilijkst in cultuur. Het is zeer belangrijk te weten of het om een soort gaat uit het vochtige en warme zuidoosten, dan wel om een soort uit het droge en bloedhete binnenland of een die groeit aan de voet van het gebergte. Al de Mexicaanse soorten gaan in winterrust en hebben weinig vocht en een lagere temperatuur nodig (vorstvrij indien in potten) en komen relatief laat in de lente terug boven met nieuwe bladeren.
     
  3. Het Zuidoosten van de Verenigde staten tot in Texas.
    De groep die in het zuiden van de Verenigde Staten voorkomt zijn over het algemeen planten voor vochtige tot natte bodem. Hun natuurlijke standplaats is in de oevers van de rivieren waar ze soms onder water staan, soms als onderbegroeiing in vochtige bossen, of in natte weiden en prairies. Om ze met succes te kunnen houden moeten ze zeer regelmatig en overvloedig begoten worden en mag de grond tijdens het groeiseizoen nooit uitdrogen.

Het is spijtig dat nog maar weinig van deze planten de weg naar Europa gevonden hebben. Het aanbod is zeer beperkt en voor zover ik weet zijn alleen de volgende verkrijgbaar:

Hymenocallis x festalis: een kruising tussen Hymenocallis longipetala en Hymenocallis narcissiflora. Is vrij algemeen verkrijgbaar. De bloemkleur is wit. Met wat verbeelding kan je er een narcis in zien, maar met omgekrulde kroonbladeren en lange meeldraden die ver boven de kroon uitsteken. De opvallende geur is zoet en zeer aangenaam. De cultivar ‘Zwanenburg’ heeft grotere bloemen.

Hymenocallis x spofforthiae ‘Sulfur Queen’ is een hybride van Hymenocallis nacissiflora en de geelbloeiende Peruviaanse soort Hymenocallis amancaës. De lichtgele bloemen verbloeien naar crème. De geur is ook zoet maar is sterker dan van de festalis.

 

Hymenocallis narcissiflora ‘Advance’ heeft minder lange meeldraden en een groenwitte kleur.

 

Hymenocallis ‘Pax’ is een nieuwe hybride. De gele kleur toont aan dat het een afstammeling is van Hymenocallis amancaës. De ‘kroon’ is langer waardoor de bloemen meer lijken op een narcis.

 

Hymenocallis harrisiana is een Mexicaanse soort met kleinere maar zeer mooi gevormde zuiverwitte bloemen waarvan de fijne kroonbladeren sterk gekromd zijn en de meeldraden ver boven de bloemen uitsteken. De bladeren die niet hoger worden dan 30 cm zijn fijner en spitsvormig en geven aan de plant een elegant voorkomen. Ook weer zeer aangenaam geurend.

Er is een steeds groter wordende belangstelling voor deze planten en ik twijfel er niet aan dat er binnen afzienbare tijd veel meer soorten op de markt zullen komen.

Hymenocallis is maar matig winterhard en wordt best in potten gezet. Vorstvrij en relatief droog overwinteren, maar de potgrond nooit helemaal laten uitdrogen. Wanneer de toppen van de bladeren weer boven komen in de lente, meer water geven en ook regelmatig bemesten. Slechts om de 3 jaar verpotten en dit is meteen het moment om de kleine knolletjes van de moederplant te verwijderen en apart op te potten. In de zomer staan ze liefst op een zonnige en warme plaats, maar steeds de potgrond vochtig houden. Het verdient aanbeveling om ineens veel water te geven en dan een paar dagen de grond te laten drogen. In de herfst minder water geven en voor de winter binnen halen.

Naargelang de soort bloeien ze van juni tot augustus. De bloemen zijn na een week uitgebloeid, maar wanneer de sierlijke en heerlijk geurende bloemen je weer dat goed gevoel gegeven hebben, dan is een jaartje zorg dragen een kleine moeite.

 

#145

Auteur: Noël Sieuw