Zaden voorweken
Zaden laten voorkiemen of weken
De zaden die een harde zaadhuid hebben en niet zo gemakkelijk vanzelf kiemen kunnen we laten voorweken. Op die manier kunnen we de zaden sneller uitzaaien en met een veel hoger opkomstpercentage dan indien we ze zonder deze behandeling ter plaatse in de volle grond zouden zaaien. Zaden laten voorkiemen is een leuke zaaimethode bij het telen van groenten. De zaden gaan hierbij veel sneller kiemen en zijn dan zaaiklaar! Afhankelijk van het soort zaad worden ze één tot meerdere dagen in lauw water gelegd. Als de zaden dan gezwollen zijn en je ziet de kiem verschijnen dan zijn ze klaar om te zaaien.
Bonen en erwten zijn de meest gekende soorten, maar ook andere groentes zoals artisjok en peterselie kunnen op die manier behandeld worden.
Erwten en bonen
U bent het waarschijnlijk wel met me eens als ik zeg dat erwten eenmaal ze aan de groei zijn, een makkelijk te telen peulgewas is. Koude en vaak gure weersituaties weerhouden dit gewas niet om in alle glorie te groeien en te bloeien en vervolgens een behoorlijke opbrengst te geven.
Erwten worden gedurende 24 uur te weken gelegd in een bokaal water. Om rotten te voorkomen giet je na 24 uur het water af en plaats je het potje op een warme plaats zodat het binnen in de pot lekker broeierig is. Laat op de bodem nog enkele mm water staan en bestuif de erwten enkele keren met een nevelspuit zodat de kiemen zeker niet opdrogen. Na enkele dagen zullen de meeste kiemen uit de erwten geschoven zijn. Vanaf dan kun je ze gaan uitzaaien. Dat kan zowel in turfpotjes om later ter plaatse uit te planten als rechtstreeks in de volle grond zijn.
Erwtjes laten voorkiemen in een bokaaltje
Bonen zijn dan weer een ander verhaal want die moeten echt wachten tot na de IJsheiligen om de buitentemperaturen te kunnen trotseren. Ze kunnen vanaf mei tot juli worden gezaaid. Dit in tegenstelling met de tuinbonen.
Ze nemen ook bijzonder makkelijk vocht op en gaan dan ook vliegensvlug kiemen.
Wacht altijd tot je ziet dat er bij het voorkiemen kleine scheurtjes ontstaan in de zaadhuid. Daarna kun je ze meteen met de kiem naar beneden gericht in de grond steken.
Een boon is echter een vocht- en koudegevoelig groentengewas. Wanneer je de bonen zonder voorweken ter plaatse in de volle grond duwt en ze krijgen een natte, koude periode te verduren... dan zullen vele zaden in de bodem wegrotten en krijg je een slechte opkomst met dan nog vele slecht ontwikkelde miezerige plantjes. Deze laatste kwijnen meer weg dan dat je ze ziet groeien en zullen dus ook niet voor een goede oogst kunnen zorgen. Om die reden alleen al is het aangewezen bonen eerst voor te kiemen. Zo win je niet alleen enkele dagen in kiemtijd, maar heb je ook een veel grotere en meer zekere opkomst. Het voorkiemen van bonen kun je ook doen in reeds op voorhand nat gemaakt en op kamertemperatuur gebrachte turf. Je kunt de turf om een aangename temperatuur krijgen door die enkele dagen op voorhand in een serre / kas (of in een emmer in de veranda) te leggen. De bonen kun je dan voorkiemen in een laagje turf van ± 3 cm dik. Leg de bonen naast elkaar en indien je veel bonen moet voorkiemen kun je boven de eerste laag terug 3 cm turf leggen met daarop de bonen. Zo kun je tot 3 lagen boven elkaar leggen. De bovenste laag dek je uiteraard ook af met een laagje vochtige turf. Daarna plaats je het kistje op een warme standplaats zodat de kiemen de zaadhuid spoedig kunnen open scheuren.
Na het verschijnen van de kiemen kun je ze ter plaatse gaan uitplanten of in potjes oppotten. Het oppotten in potjes om ze later uit te planten in de moestuin geeft echter niet zo'n goede resultaten als bij erwten.
Nog een andere minder arbeidsintensieve werkwijze voor het voorkiemen van bonen:
Neem een bokaaltje en vul deze tot de helft op met zaden.
Doe er vervolgens wat water bij, tot de zaden volledig onder het water zitten.
Niet overvloedig gaan toepassen want de kans op rottende zaden wordt dan groter.
Alles na 2 à 3 dagen afgieten onder een zeef, overvloedig spoelen!
Hierna kan het planten beginnen waardoor de zaden veelal een paar dagen voorsprong hebben op andere.
Tuinboon laten voorweken
Je kunt er ook voor kiezen de bonen of erwten op een doek te leggen die je boven de pot spant. Zorg ervoor dat het doekje op het diepste punt altijd het water uit de pot raakt zodat de doek altijd vochtig is. Bij deze methode bestaat er minder kans op rotting. Plaats de pot op een zonnige of op een warme plaats om het kiemen nog te bespoedigen.
Peterselie en artisjok
Niet enkel bonen en erwten, maar ook de zaden van peterselie, artisjok en kardoen kunnen geweekt worden.
Peterselie is bekend om zijn lange kiemduur van 22 - 30 dagen. Het zaad blijft 2 - 3 jaar kiemkrachtig.
Maar met het voorweken zal je al gauw een weekje voorop liggen!
Ook artisjok en kardoen zullen vlot kiemen met behulp van deze methode.
Artisjokzaden laten voorkiemen op een altijd vochtige doek
Hoe gebeurt alles?
Daar de zaden in contact komen met water, zal de harde zaadhuid dit opnemen, week worden en open barsten.
Op die manier zal de wortelkiem makkelijk verder groeien.
Zaden laten voorweken is dus de perfecte manier om op kleine schaal groentes te laten kiemen!
| 
